2026 жылғы жеңілдетілген салық режимі кімдерге қолайлы

Ұлттық экономика министрлігі жаңа Салық кодексі аясында өзін-өзі жұмыспен қамтыған азаматтарға арнайы салық режимін (АСР) қолдануға рұқсат берілетін қызмет түрлерінің алдын ала тізімін ұсынды, деп хабарлайды Orda.kz.

Рұқсат етілетін тізімге жолаушылар тасымалы мен аяқ киім жөндеуден бастап, білім беру қызметтері мен шығармашылық қызметке дейінгі 46 бағыт кірді. Авторлардың пікірінше, бұл шаралар тіркелмей жұмыс істейтін, жұмысшылары жоқ және айлық табысы 300 АЕК-ке дейін жететін өзін-өзі жұмыспен қамтыған азаматтарға жұмысын заңдастыруды жеңілдетеді.

Сонымен қатар, министрлік жеңілдетілген салық режимін шектеу туралы қаулы жобасын қоғамдық талқылауға шығарды.

Құжатқа сәйкес, жылдық табысы 600 мың АЕК-тен (шамамен 2,4 млрд теңге) асатын компаниялар, басқа ұйымдардың 25%-дан астам үлесі бар заңды тұлғалар, сондай-ақ құрылтайшылары бір мезгілде басқа АСР аясындағы бизнесте де қатысатын кәсіпорындар жеңілдетілген декларация бойынша АСР қолдана алмайды.

Шектеуге ілігетіндер:

• Үкіметтік емес ұйымдар (ҮЕҰ),
• Жеке тұлғалар мен жеке кәсіпкерлер (ЖК), егер олар АСР-дегі заңды тұлғаның құрылтайшысы немесе қатысушысы болса,
• Арнайы экономикалық аймақтардың (АЭА) және «Astana Hub» қатысушылары,
• Бірлескен қызмет туралы шарт негізінде жұмыс істейтін салық төлеушілер.

Жеңілдетілген режимге тыйым салынатын ірі салалар:

• Өндіріс,
• Құрылыс,
• Жерасты байлығын пайдаланатындар,
• Табиғи монополиялар,
• Көтерме сауда,
• Жалпы ауданы 2000 шаршы метрден асатын бөлшек сауда,
• Телекоммуникациялар және IT,
• Қаржы,
• Сақтандыру,
• Консалтинг,
• Агенттік қызметтер,
• Ғылыми зерттеулер мен тәжірибелік-конструкторлық жұмыстар (ҒЗТКЖ) және басқа салалар.

Жалпы, 1111 экономикалық қызмет түрінің кодтарының (ЭҚЖЖ) ішінен 795-іне (яғни 70%-ына) шектеу қойылмақ. Дегенмен, салық төлеушілер тұрғысынан бұл тек шамамен үштен біріне әсер етеді, себебі бұл салалардағы негізгі айналым ірі бизнесте шоғырланған және олар жалпыға бірдей салық режимін қолданады, мысалы:

• Құрылыс саласында – шамамен 100 %,
• Жерасты байлығын пайдалануға – 98,7 %,
• Көлік және қоймалау саласына – 96,7 %.

2026 жылы жеңілдетілген салық режимі шамамен 300 шағын бизнес бағыты үшін сақталады.

АСР қолдануға рұқсат етілетін бағыттар:

• 2000 шаршы метрге дейінгі бөлшек сауда (оның ішінде дәріханалар мен онлайн-сатылым),
• Қызмет көрсету саласы: тұру, қоғамдық тамақтану, тұрғын үй мен көлікті жалға беру,
• Жеңіл өнеркәсіп және тамақ өнеркәсібі,
• Жолаушылар тасымалы,
• Мектепке дейінгі және қосымша білім беру,
• Медицина,
• Әлеуметтік қолдау,
• Тұрмыстық және құрылыс қызметтері,
• Креативті индустрия,
• Спорт,
• Мәдениет,
• Ауыл шаруашылығы.

Маңызды ескерту:

Қоғамдық талқылау 13 қазанға дейін «Ашық НҚА» порталында өтеді. Талқылау  рұқсат етілетін қызметтер және шектеу қойылатын қызметтер болып екі бөлімде жүргізіледі. 

Қазақстанда жаңа Салық кодексінде  «байлық салығы» деген бөлек ұғым жоқ, бірақ қымбат мүлік түрлеріне салынатын салықтар қарастырылған. 

Сонымен қатар, жақында Қаржы министрлігі банктерді азаматтар мен компаниялардың шоттары туралы толық мәліметті Мемлекеттік кірістер комитетіне беруге міндеттеуді ұсынды.

Сондай-ақ, қазақстандық рестораторлар жаңа Салық кодексі олардың бизнесін құртатынына шағымданған болатын.