2 қараша —  журналистерге қарсы қылмыстар үшін жазасыздықты тоқтатудың халықаралық күні

БҰҰ Газа секторы журналистер үшін тарихтағы барлық қарулы қақтығыстардың ішіндегі ең қауіпті орын екенін атады, деп хабарлайды Orda.kz БЕЛТА-ға сілтеме жасап.

Әлемдегі журналистерді өлтірудің 90% -ға жуығы әлі күнге дейін ашылмаған, ал Газа секторы тарихтағы барлық қарулы қақтығыстардың ішіндегі БАҚ қызметкерлері үшін ең қауіпті орынға айналды.

Бұл туралы БҰҰ Бас хатшысының ресми өкілі Стефан Дюжаррик күнделікті брифингте мәлімдеді. 

2 қараша —  журналистерге қарсы қылмыстар үшін жазасыздықты тоқтатудың халықаралық күніатап өтілуіне байланысты Дюжаррик бүкіл әлем бойынша, атап айтқанда, Газа секторында БАҚ қызметкерлері ұшырасатын елеулі қауіп-қатерлер туралы еске салды.

«Он журналисті өлтірудің тоғызға жуығы ашылмаған күйінде қалып отыр. Газаның барлық қақтығыстарда журналистер үшін ең қасіретті орын болды», - деді ол. 

Дюжаррик БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш журналистерді өлтіруді «тәуелсіз және бейтарап» тергеуге шақырғанын атап өтіп, жазасыз қалу баспасөз бостандығына қол сұғушылық және демократияның өзіне қауіп төндіру болатынын атап өтті.

«Журналистер қазасына үнсіз қала берсек біз өз ауысымызды жоғалтамыз», - деп баса айтты ол. 

Израиль Газаға жасалған екі жылдық шабуыл кезінде 250-ден астам журналисті өлтірді деп айыпталып отыр, олардың көпшілігі кәсіби міндеттерін орындау кезінде мақсатты түрде өлтірілді.

Бұрындары хабарланғандай, бітімгершіліктен кейін Газаға 24 мың тоннадан астам гуманитарлық көмек келіп түскен.

2023 жылы Қазақстан сөз бостандығы бойынша Түркіменстан, Солтүстік Корея және Сирияны басып озды. 

Солтүстік Корея 161-ші орында тұрған рейтингті (0 ұпай) жабады. Оның алдында бір ұпайдан жинаған Сирия мен Түркіменстан бар. Қазақстанға 21 ұпаймен 121 орын берілді.

2024 жылы 14 қазанда журналистер аккредитацияның бекітілген стандартты ережелерімен келіспейтіндіктерін білдіріп, Мәдениет және ақпарат министрлігіне қарсы ұжымдық шағым түсірді. Астананың ауданаралық сотында тоғыз журналистің Мәдениет және ақпарат министрлігіне қарсы жазған арызы бойынша сот отырысы өтті. Олардың пікірінше, ережелер сөз бостандығы мен ақпарат тарату құқығын бұзады.

2025 жылы 19 мамырда Алматы қаласында белсенділердің ұйымдастыруымен қоғамдық жиын өтті. Бұл жиында  журналистикаға төнген қауіп, саяси тұтқындар, сөз бостандығы, жер мәселесі және Қазақстандағы сайлау кезінде болатын әділетсіздіктер жайлы сөз болды. 

Айтпақшы, бірер күн бұрын ғана Orda.kz редакциясының бас редакторы Гүлнәр Бажкенова Kaspi.kz-ке қарсы жалғыз адамдық пикетке шықты.