«Аманат» баспасы насихаттап жатқан Мәсімовтың кітаптары АҚШ-та жаппай сатылуда

Америкалық «Аманат» баспасы қазір Астанада сотталып жатқан ҰҚК-нің бұрынғы басшысы Кәрім Мәсімовтің кітаптарын сатып жатыр, деп жазады Intelligence Online.

Әріптестері мен бәсекелестерінен айырмашылығы, Аманат деп аталатын американдық баспа үйі үш бірегей кітаппен мақтана алады. Оның екеуін Кәрім Мәсімов, ал үшіншісін ҰҚК бұрынғы басшысының әкесі жазған. Intelligence Online мәліметінше, бұл «әдеби шығармаларды» насихаттаумен батыстық саясаткерлер мен бизнесмендер айналысады.

Түрмеге қамалғанға дейін Қазақстан Республикасының бұрынғы премьер-министрі, ҰҚК басшысы Кәрім Мәсімов қазақ саясатындағы ауыр салмақты тұлға болды. Мәсімов билікте болған кезде оның ықпалы мен Қазақстанның мұнай байлығы Билл Клинтоннан Дональд Трампқа дейінгі бірнеше америкалық президенттерді оны құшақ жая қарсы алуға немесе тым болмаса құрметпен қарауға итермеледі, деп жазады басылым.

Қазір Мәсімовтің үстінен «Мемлекетке опасыздық» және «Сыбайлас жемқорлық» бабы бойынша жабық сот отырысы өтіп жатыр.

Бірақ қамауға алынғаннан кейін де оның Вашингтонда меценаттары болды. Америка Құрама Штаттарының экс-президенттерінен басқа, Intelligence Online американдық Аманат баспасын басқаратын белгілі Аксения Крупенконы атап өтті. Бір қызығы, мұнда тек Мәсімов пен оның әкесі жазған кітаптар сатылады.

Аксения Крупенко деген кім?

Крупенко тегі баспаның ресми сайтында жоқ. Алайда ол 2019 жылы құрылған компанияның тіркеу құжаттарында кездеседі. Оларда Крупенко «Аманаттың» басшысы ретінде көрсетілген, деп жазады басылым.

Сондай-ақ, Аксения Крупенконың LinkedIn парақшасында ол Украинаға гуманитарлық және медициналық заттарды жіберу үшін 2022 жылы құрылған «Ренессанс» қорының негізін қалаушы және президенті ретінде көрсетілген. Сондай-ақ оның парақшасында Крупенконың Вашингтонға келген дипломаттарды орналастырумен айналысатын FC Group LLC компаниясын құрғаны көрсетілген.

Мәсімовтың сатылымдағы үш кітабы

Intelligence Online сайтының хабарлауынша, Аманаттың ресми сайты басылымның «толығымен тәуелсіз» екенін және «көркемдік, тәрбиелік немесе шабыттандыратын заманауи жазбаларды табуға және жариялауға тырысады» делінген. Әзірше, сайттың белсенді емес бетіне қарағанда, сайт жұмыс істемейді немесе жаңартылып жатқан болуы мүмкін.

Баспа тек үш кітапты ұсынады, оның екеуін Кәрім Мәсімовтің өзі жазған. Бұл «Туған жерге, оның халқына деген сүйіспеншілікке» арналған «Тамыр». Екінші шығарма «Әлемнің келесі билеушісі. Жасанды интеллект», онда автор Қазақстанның жасанды интеллектті пайдаланудағы ықтимал рөлін талқылайды.

Сайт каталогындағы үшінші кітап ҰҚК экс-басшысы Қажымқан Мәсімовтің әкесі жазған «Аманат» деп аталады. Онда ол «өзі, отбасы және өз заманындағы оқиғалар туралы әңгімелейді».

Intelligence Online «Аманаттың» тіркеу құжаттарында Кәрім Мәсімовтің ұлдарының бірі Ескендір Кәрім бар екенін айтады.

Бұл дүниенің байсалдыларынан мақтаулар

Осы үш кітаптың кез келгенінің бестселлерге айналуын елестету қиын, бірақ сайт американдық мекеменің кітаптары үшін мақтауларға толы.

Бұл кітаптарды Джоэл Макклири, АҚШ президенті Джимми Картер көмекшісінің орынбасары, Демократиялық партияның ұлттық комитетінің бұрынғы қазынашысы және 1990 жылдары республика ірі энергия импорттаушыға айналған кезде Қазақстан үшін лобби жасаған Сойер-Миллер тобының төрағасы сияқты танымал тұлғалар жоғары бағалады. 2022 жылдың шілдесінен бастап МакКлири 2019 жылы Лас-Вегаста құрылған Назарбаев Университеті түлектері қорының директорлар кеңесінде қызмет етті.

Тағы бір кітапқа шолу - президент Рональд Рейган әкімшілігінің қауіпсіздік жөніндегі бұрынғы кеңесшісі болған консервативті жазушы және әскери стратег Эдвард Луттвак.

Intelligence Online сайтының хабарлауынша, Луттвак Қазақстан үкіметін ашық түрде Мәсімовті босатуға шақырған. Оған қоса, Мәсімовтің бір кітабына жазбаны Forbes Emerging Markets журналының редакторы Пол Трастфул қалдырды.

Сондай-ақ атақты Alibaba тобының негізін қалаушы Джек Ма мен БАӘ ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесшісі Тахнун ибн Заид Әл Нахаян да шолу қалдырды. Intelligence Online публицист және Еуропалық қайта құру және даму банкінің негізін қалаушы Жак Атталиді де атап өтеді.

Басылым оң пікір қалдырғандардың барлығында Мәсімов билікте тұрған кезде Қазақстанда экономикалық мүдделері болғанын жазады. Тахнун бен Заедтің жұмысы өте жақсы екені хабарланады – оның AI зерттеу компаниясы Group 42 2022 жылдың қазан айында Қазақстанның Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігімен өзара түсіністік туралы меморандумға қол жеткізді.

Intelligence Online басылымының жазуынша, бұл Мәсімовтің Батыспен тығыз байланыста екенін айғақтайды.

Қолдау іздеуде

Шамасы, Кәрім Мәсімовке Вашингтонда шақыруға болатын қолдау өте қажет.

Басылымның жазуынша, оның Вашингтондағы ең жақын досы - АҚШ Мемлекеттік департаменті мен Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің Ақ үйдегі бұрынғы қызметкері Дэвид Меркель. Оны 2022 жылдың басында мұнай алыбы үшін қиын кезеңде «Шеврон» компаниясына Қазақстан бойынша кеңесші ретінде жұмысқа алғаны, Мәсімов елдегі негізгі байланыс адамы болғаны айтылады.

Ал Меркель БАҚ-та Мәсімовтің босатылуын талап етіп, бірнеше мақала жазды. Ол сондай-ақ, Меркельдің айтуынша, «ұлттың тәуелсіздігі мен әл-ауқатын қамтамасыз ету үшін ондаған жылдар бойы аянбай еңбек еткен» ҰҚК-нің бұрынғы басшысын қорғайтын веб-сайтты басқарады.