Қырғызстан Қазақстанға ағатын егіс суын тоқтатты

Қырғызстанның ауыл шаруашылығы министрлігі Қазақстанның Жамбыл облысына су беру жағдайына қатысты түсініктеме берді.

Бұл туралы 24.kg хабарлайды.

«Қазақстан Республикасымен суды бөлісу жыл сайын вегетациялық кезең басталғанға дейін әзірленетін және Шу-Талас су комиссиясының тең төрағаларымен қол қойылған суды алу кестелеріне сәйкес жүзеге асырылады. Бірақ 2023 жылы Су көздерінің аздығына байланысты ағымдағы жағдайды ескере отырып, кестелер маусым айында ғана келісіліп, бекітілді»делінген хабарламада.

2023 жылғы 17-19 шілдеде Бішкек қаласында Шу және Талас өзендері бойындағы суды бөлу мәселелерін шешу үшін Қырғызстан мен Қазақстан өкілдерінің кездесуі өтті. Қазақстан тарапы Жамбыл облысындағы су пайдаланушыларды суармалы сумен қамтамасыз ету бойынша Талас өзені бассейніндегі күрделі жағдай туралы баяндап, ағымдағы жылдың 18 шілдесі мен 31 шілдесі аралығында Киров су қоймасынан оны секундына 45 текше метрге дейін арттыруды сұрады.

Ведомстводағылар қол қойылған кестеге сәйкес Қазақстан облысы секундына 40 текше метр су алуы тиіс болғанын түсіндірді.

Қырғыз жағныда су тапшылығына байланысты штаб құрылған, су тұтынушыларды суармалы сумен қамтамасыз ету үшін су айналымы кестелері әзірленген. Шу және Талас облыстарындағы суаруға қатысты осындай күрделі жағдай туралы хабарланды және қазақстандық тарап ағынның жылдамдығын мәлімдеді. Ағымдағы жылдың 1 тамызына дейін секундына 45 текше метр болса, Қазақстанның үлесі бар болғаны 3,54 миллион текше метр болды. Ол секундына 10 текше метр шығын кезінде 2023 жылдың 4 тамызына дейін таусылады.

«Жоғарыда келтірілген есептеулер мен дәлелдерге қарамастан, Қазақстан жағы өз өтінішінен бас тартқан жоқ. Сонымен бірге қырғыз тарапы су айналымы кестесін енгізу арқылы суды алу лимитін сақтап қалды, дегенмен Қырғызстан фермерлері де суармалы суға аса мұқтаж. Айта кету керек, бүгінгі күнге дейін Талас алқабының су көздеріндегі су мөлшері өте төмен деңгейде қалып отыр»деп хабарлады ведомстводан.

Кездесу нәтижесінде тамыз айының екінші онкүндігінен бастап қазақстандықтарға су берілмейтін хаттамаға қол қойылды. Сонымен бірге, Киров су қоймасына құйылатын ағын ұлғайған жағдайда Қазақстан Республикасынан су жинау қарастырылатыны келісілді.

«Өкінішке қарай, бүгінгі күні су қоймасындағы су шығыны секундына бір текше метр болып отыр, ағынның күшеюі байқалмайды, 2022 жылы су ағыны секундына 13,7 текше метр болды.Айта кетейік, Қазақстанның суды осы жерден алуға мүмкіндігі бар. «Талас» арнасы мемлекеттік шекара бойындағы коллекторлық-дренаждық желі бойынша секундына бес-сегіз текше метр»деп толықтырды ведомстводан.

Бұған дейін Қырғызстан Қазақстанның Жамбыл облысына суармалы су беруді тоқтатқаны белгілі болған. Жергілікті шаруалар жағдайды қиын деп атады. Осылайша, халқының 90 пайызға жуығы егіс алқабында тұратын Байзақ ауданының тұрғындары жағдайдың қиындағанын айтты.