Рим папасы Әлемдік діндер көшбасшыларының съезінде Абайдың сөзін мысалға келтірді

Рим Папасы Франциск Нұр-Сұлтанда өтіп жатқан Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшыларының 7-съезінде сөз сөйледі.

Шарада сөз алған понтифик Абай Құнанбаевтың сөздерін мысалға келтірді.

«Дүниенің негізі – махаббат пен әділдік. Абай: «Адамзаттың бастауы – махаббат пен әділдік» деп еске алады. Бұл – Алла Тағаланың жарату тәжі. Ешбір жағдайда зорлық-зомбылықты ақтауға болмайды. Біз бейбіт өмір сүруімізді пайдакүнемдік мақсаттары үшін қасиетін жоғалтуына жол бермейміз. Қасиетті билікке тірек болмау керек, ал билік қасиеттіге сүйенбеу керек. Құдай – бейбітшілік, ал Құдай барлығын бейбітшілікке жетелейді, ешқашан соғысуға болмайды. Ендеше, жанжалдардың пайдасыз күшпен, қару-жарақпен, қоқан-лоққымен емес, тек құдайдың жарылқауы арқылы шешілуі қажеттігін алға жылжытуға, күшейтуге барынша күш жұмсайық. Бұл адамға лайықты құралдар. Балаларға, өскелең ұрпаққа ерекше қамқорлықпен өткізетін кездесулер, диалогтар, сабырлы келіссөздер. Олар бейбітшілік азапты келіссөздердің нәзік нәтижесі емес, олардың прогресс пен болашақ туралы армандарын орындауға жақындататын үздіксіз білім берудің жемісі деп үміттенеді. Абай осыған байланысты білімді кеңейтуге, өз мәдениетінің шегінен шығуға, өзгенің білімін, тарихын, әдебиетін қабылдауға шақырды. Өтінемін, қаруға емес, білімге инвестиция салайық» деді Рим Папасы Франциск.

Ол әркімге, әсіресе солшылдарға, қоғамның шеттетілген, ең әлсіз және кедей топтарына, жасырын және үнсіз, зардап шегетіндерге жақын болуға шақырды.

«Кедейліктің кесірінен індеттер мен басқа да үлкен бақытсыздықтар тарады, олар жоқшылық пен теңсіздік жағдайында көбейеді. Бірақ бүгінгі күні ең үлкен қауіп факторы әлі де кедейлік болып отыр. Осы орайда Абай дана: «Аштан өлгендердің ақыл-ойы таза, оқуға ынталы бола ала ма?» – деген. Кедейлік пен жанжал зорлық пен ашкөздікке әкеледі. Теңсіздік пен әділетсіздік белең алғанымен, жеккөрушілік, зорлық-зомбылық, терроризмнен де жаман вирустарды тоқтату мүмкін емес. Бұл бізді планетарлық масштабтағы екінші мәселеге әкеледі, ол діндарларға ерекше түрде қатысты - дүние мәселесі. Соңғы онжылдық дін басшылары арасындағы диалогтың басты тақырыбы болды. Соған қарамастан, біздің күндеріміздің өзінде соғыс індеті, үмітсіз қақтығыстар атмосферасы, бір қадам артқа шегініп, екіншісіне қол созу мүмкін еместігін көреміз. Бізге қоңырау, итеру керек, бауырлар, бұл бізден болуы керек» деді Рим Папасы.

Біз өз болмысымызды арнаған жаратушы адам өмірінің іргетасын қалаған соң, біздер, діндар деп жүргендер бұл өмірдің бұзылуына қалай жол береміз, деп жалғастырды понтифик.

Абай былай деп еске алады: «Жамандыққа тосқауыл болмай жол бергенді нағыз мүмін деп санауға болмайды». Немесе ол жартылай сенуші. Бауырлар, әрқайсымыз жамандықтан тазаруымыз керек. Қазақтың ұлы ақыны осыны қадап айтты. Ол былай деп жазды: «Кімде-кім оқуын аяқтамай, оны тастап кетсе, ол өзін батадан айырады. Сондай-ақ, кім өзін қатаң ұстанбаса, ол жанашырлық танытуды білмейді, оны сенуші деп санауға болмайды» деді Рим Папасы Франциск.

Кеше қазақ жұртшылығымен кездесуінде ол домбыраның бейнесін «қарызға» алды.

«Бүгін мен музыкалық аспаппен осы жердің ең танымал ақыны – оның қазіргі әдебиетінің атасы, домбырамен жиі суреттелетін композитор – Абайдың даусын, үнін байланыстырғым келеді. Ол діндарлыққа толы туындыларды қалдырды, онда осы халықтың жан дүниесіндегі ең жақсы нәрсе - бейбітшілікті қалайтын және оған ұмтылатын үйлесімді даналық» деп түйіндеді понтифик.