Қытай үкіметі қазақтарды Қазақстанға жібермей жатыр

Нұр-Сұлтандағы президент әкімшілігі мен парламент кеңсесіне Қытайдағы қазақтардың жағдайына назар аударуға шақырған хат келіп түсті.

Бұл туралы Азаттық радиосы хабарлады.

Шыңжаңның Іле-Қазақ ауданындағы этникалық қазақтар коронавирустық пандемияға байланысты енгізілген шектеулерден қиындықтарға тап болып отыр. Авторлар 14 қыркүйекте Қытай басшысы Си Цзиньпиннің Нұр-Сұлтанға сапары қарсаңында Қытайда тұратын қазақтардың мәселесіне назар аударғысы келеді.

Хатта Іле-Қазақ автономиялы округіндегі Құлжа қаласынан барлық аудандарға дейінгі барлық сауда нүктелерінде екі айға жуық азық-түлік жоқ, кәсіпорындар тоқтап, адамдар шыға алмай қалғаны айтылған.

Сондай-ақ, хатта 2020 жылдан бастап (коронавирустық пандемияға байланысты) Қытайдан келетін қандастардың Қазақстанға кіре алмай жатқаны айтылған.

Еске салсақ, жақында Қазақстан үкіметі Қытай азаматтары үшін 14 күндік визасыз режим енгізген. Десе де Қытай үкіметі қазақтарды Қазақстанға жібермей жатыр.

Хат авторы – Жұмамұрат Шәмші. Оған сонымен қатар жазушылар Дулат Исабеков, Мұхтар Шаханов, Темірхан Медетбек, журналистер Рысбек Сәрсенбайұлы мен Сейдахмет Құттықадам және басқа да зиялы қауым өкілдері қол қойған.

Айта кетсек, негізінен ислам дінін ұстанатын түркітілдес байырғы халықтардың, яғни ұйғырлар, қазақтар және т.б. қысымға ұшырағаны, «саяси қайта тәрбиелеу лагерлеріне» күштеп жіберілгені туралы хабарлар 2017 жылдан бері келіп жатыр.

Соңғы жылдары Шыңжаңның көптеген байырғы этникалық топтары қамалудан қорқып, Қытайдан қашып кетті. Бейжің барлық айыптауларды жоққа шығарып, лагерьлерді экстремизм мен терроризммен күресу үшін құрылған «кәсіптік оқыту орталықтары» деп атайды.