Полигон немесе жайылым: Қазақстан Ресейге берген жерлерді қайтарғысы келеді

Қазақстан «Капустин Яр» полигонына берілген жерлерді қайтарып алуға тырысып жатыр. Бөкей ордасы ауданының әкімдігі Ресейге жалға берген жерлерді Қазақстанға қайтару үшін «Капустин Яр» әскери полигоны аумағын қысқартуды бірнеше рет ұсынды. Бірақ мәселе әлі шешілген жоқ, деп хабарлайды Orda.kz Newtimes.kz сайтына сілтеме жасап. 

Еске салайық, 19 ақпанда Батыс Қазақстан облысындағы Ұялы ауылының маңынан құлаған ұшқышсыз ұшақ табылған еді. Бұл ауыл Ресейдің «Капустин Яр» әскери полигонынан шамамен 250 шақырым қашықтықта орналасқан. 

Осы жағдайдан кейін редакция Бөкей ордасы ауданының әкімдігіне сұрау салған. 

Әкімдік Қазақстанға жалға берілген жерлерді қайтару үшін әскери полигон аумағын қысқарту туралы мәселені бірнеше рет көтергенін хабарлады. Алайда, бұл мәселе әлі шешімін таппапты.

Ресей Федерациясының қорғаныс министрлігіне әскери полигон үшін жалға берілген жерлердің жалпы ауданы 943,6 мың гектар. Бұл аудан аумағының 49%-ы. Ал аудан тұрғындарының негізгі кәсібі мал шаруашылығы. Бүгінгі таңда ауданда 562 шаруа қожалығы тіркелген, оның 43 –і асыл тұқымды.

Сонымен қатар жергілікті билік «полигонның жақын орналасуына байланысты халыққа қауіп төнген жағдайлар тіркелген жоқ» деп мәлімдеді.

«Капустин Яр» полигонының жанында тұратын көптеген тұрғындар туа біткен аурулар мен онкологияға көп шалдығады. Жергілікті тұрғындар бұны зымыран сынақтарымен байланыстырады. Батыс Қазақстан облысының денсаулық сақтау басқармасы онкологиялық аурулардың өсімі жоқ деп мәлімдеді. 2021 жылы аурушаңдық деңгейі 100 мың тұрғынға шаққанда 173,7 жағдайға тең. Ал 2024 жылы 112,6-ға дейін төмендеді. Аудандық аурухананың мәліметі бойынша, 2023 жылы аймақта қатерлі ісік 31 жағдайы, ал 2024 жылы 16 жағдай тіркелген. 

Аудан тұрғындарының айтуынша, оларға полигонда өткізілетін сынақтар туралы белгісіз. Әкімдік бұған дейін әскери сынақтар халықты алаңдатпағанын айтты.

2024 жылы жергілікті «Орал апталығы» газеті «Капустин Яр» полигонында зиянды заттардың шоғырлану нормаларынан асып кеткенін анықтады. Нәтижесінде Ресей қорғаныс министрлігіне шара қабылдау туралы талап қойылды. Бұл ретте ҚР қорғаныс министрлігі полигон аумағында елді мекендер жоқ деп мәлімдеді. Ал халық ол жерге мал жаюға мәжбүр екенін айтады.