Кеденнен мемлекеттік  бюджетке 3,3 трлн жиналды

Мемлекеттік бюджетке түскен кедендік төлемдер мен салықтардың көлемі 3,3 трлн теңгеге жетті, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда (2,2 трлн теңге) 54%-ға артық.

ҚР Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті 2022 жылғы 23 желтоқсандағы жағдай бойынша Қазақстан Республикасының мемлекеттік бюджетіне түсетін кедендік төлемдер мен салықтардың көлемі 3,3 триллионға жеткені туралы есебін жариялады.  Импорт бойынша ҚҚС-ты қосқанда 1,4 трлн. теңгені құрап, өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 80%-ға (766 млрд. теңге) өсті. 2022 жылға арналған ҚҚС жоспары ағымдағы жылдың 7 қарашасында мерзімінен бұрын орындалғанын нақтыланды.

2022 жылдың 10 айында Қазақстанның тауар айналымы 87,6 млрд АҚШ доллар (өткен жылы 61 млрд АҚШ доллар) болды. Оның ішінде импорт 24,2 млрд АҚШ долларға дейін өсті (өткен жылы 18,3 млрд АҚШ доллар), ал экспорт 63,4 млрд АҚШ долларға дейін өсті (өткен жылы 42,8 млрд АҚШ доллар болған).

2022 жылдың 11 айында Қазақстан Республикасының аумағы арқылы транзит көлемі артып, 10,1 млн тонна (2021 жылдың 11 айында 9,2 млн тонна) болды.

Мәліметтерге сүйенсек, импортты, Қытайдан келетін тауарлардың құны мен санын сенімді декларациялау бойынша жұмыс дамығаннан кейін кедендік төлемдер айтарлықтай өскен. Бюджетке 627,3 млрд теңге  кедендік төлемдер мен салықтардан түсті, бұл 2021 жылмен салыстырғанда (382,2 млрд теңге) 64%-ға артық.

Көрсеткіштердің осындай өсімі Қытайда ғана емес, Қазақстан Республикасының басқа сауда әріптестерінде де байқалады. Мысалы, 2022 жылдың басынан бері Түркия Республикасынан импортталған тауарлар бойынша кедендік төлемдер мен салықтардың көлемі 126,9 млрд теңгені құрады, бұл 2021 жылдың сәйкес көрсеткішінен (72,6 млрд теңге) 75%-ға артық. Сонымен қатар, көлеңкелі схемаларды жою есебінен тұтыну тауарларынан төлемдерді жинау тиімділігі 389%-ға (2021 жылы 4012 көліктен 9,95 млрд теңге, 2022 жылы 3038 көліктен 36,87 млрд теңге) өсті.

Рас, департамент олардың «белгіленген ережелерді айналып өту үшін түрлі айла-шарғыларға барып қана қоймай, тәртіпті қалпына келтіру жұмысын қаралауға тырысатын сыртқы экономикалық қызметке жекелеген қатысушылардың қарсылығына» тап болып отырғанын мойындады. 2022 жылғы 23 желтоқсандағы жағдай бойынша жалпы 2021 жылмен салыстырғанда үш есе көп бұзушылықтар анықталып, Қазақстан Республикасының мемлекеттік бюджетіне 2021 жылғы 50,7 млрд теңгеге қарсы 181,8 млрд теңге өндірілді.