ЕҚЫҰ Қазақстандағы сайлауды бақылаудың алғашқы қорытындысын жариялады

Халықаралық байқаушылар Қазақстандағы Құрылтай сайлауының техникалық тұрғыдан жоғары деңгейде дайындалып, ұйымдасқан түрде өткенін атап өтті. Сонымен қатар ЕҚЫҰ миссиясы сайлау жүйесінде жетілдіруді қажет ететін бірнеше мәселеге назар аударды, деп хабарлайды Orda.kz ұйымның есебіне сілтеме жасап.

Халықаралық байқаушылардың алдын ала мәлімдемесі 24 тамызда, дауыс беру аяқталғаннан кейін жарияланды.

Миссияның бағалауынша, сайлауалды науқан жалпы алғанда ретті өтті. Сайлауға қатысқан партияларға үгіт-насихат жұмыстарын жүргізу үшін тең жағдай жасалған.

Байқаушылардың пікірінше, сайлау күні де тыныш әрі ұйымдасқан жағдайда өтті. Сайлау учаскелерінің ашылуы мен дауыс беру процесі басым жағдайда белгіленген талаптарға сәйкес жүргізілген.

Халықаралық байқаушылар сайлау әкімшілігі жұмысына да ерекше тоқталды. Орталық сайлау комиссиясы мүдделі тараптар мен бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері қатысқан отырыстарды тұрақты түрде тікелей эфирде өткізген.

Сайлаушыларға арналған ақпараттық науқан мен мүмкіндігі шектеулі азаматтардың сайлау учаскелеріне қолжетімділігін қамтамасыз ету шаралары да оң бағаланды.

ЕҚЫҰ өкілдері сайлау әкімшілігінің сайлауға қатысқан партиялар арасында сенімге ие болғанын атап өтті.

«Біз сайлау комиссияларының барлық деңгейдегі жұмысын бақылауға мүмкіндік алдық. Дайындық жұмыстарының кәсіби деңгейде жүргізілгеніне және сайлауға қатысқан партиялардың оған сенім білдіретініне көз жеткіздік», – деді ЕҚЫҰ Демократиялық институттар және адам құқықтары жөніндегі бюросының сайлауды бақылау миссиясының басшысы Винсент Пикет. 

Сонымен қатар халықаралық байқаушылар бірнеше ұсыныс білдірді. Атап айтқанда, олардың пікірінше, кей жағдайда саяси бәсекеге арналған мүмкіндіктер шектеулі болуы мүмкін.

Миссия сайлау процесіне қатысты жекелеген рәсімдік мәселелерге де назар аударды.

Бұдан бөлек, байқаушылар 2026 жылғы өзгерістерден кейін қабылданған заңнаманың кейбір нормаларын халықаралық стандарттар мен ЕҚЫҰ Демократиялық институттар және адам құқықтары жөніндегі бюросының ұсынымдарын ескере отырып жетілдіруге болады деп санайды.

Әйелдердің саяси өкілдігіне де назар аударылды. ЕҚЫҰ мәлімдемесінде әйелдердің сайлауға қатысуына да жеке бөлім арналды. Бұл сайлауда әйелдер 545 кандидаттың 172-сін, яғни 31,5 пайызын құрады. Сонымен бірге халықаралық байқаушылар Қазақстанның саяси өміріндегі әйелдердің өкілдігін одан әрі арттыруға мүмкіндік бар деп есептейді.

Бұған дейін Қазақстанның Орталық сайлау комиссиясы Құрылтай сайлауының алдын ала қорытындысын жариялаған болатын. Алдын ала мәлімет бойынша, жеті партияның бесеуі бес пайыздық межеден өтіп, Құрылтайға депутат өткізу мүмкіндігіне ие болды.

Оқи отырыңыз:

• Exit poll нәтижесі жарияланды: Құрылтайға қанша партия өтті?
• ОСК Құрылтай сайлауының алдын ала қорытындысын жариялады: Бес партия мандат алады