БҰҰ Ресей әскерилерінің Украинадағы қылмыстарын тіркеуді жалғастыруда

БҰҰ-ның Украинадағы құқық бұзушылықтарды тексеру комиссиясы бейбіт тұрғындардың өміріне ауыр әсер ететін соғыс қылмыстары мен адам құқықтарының бұзылуын анықтауда.

Тәуелсіз халықаралық комиссия Ресей билігінің азаптау, зорлау және сексуалдық зорлық-зомбылықтың басқа да түрлері, сондай-ақ балаларды депортациялау сияқты еріксіз шабуылдар мен әскери қылмыстар жасағаны туралы дәлелдемелерді құжаттауды жалғастыруда. Осы тқрғыдағы келесі баяндама БҰҰ Бас Ассамблеясында ұсынылды.

«Мәселен, 2023 жылдың сәуірінде Черкасск облысындағы Уман қаласындағы көпқабатты тұрғын үйге жасалған шабуыл 24 бейбіт тұрғынды, негізінен әйелдер мен балаларды өлтіріп, ғимараттың бір бөлігін тұруға жарамсыз етті. Комиссарлар Украинаға жақында болған сапарында ондағы тұрғындармен сөйлесті. Тергеулер комиссияның Ресей билігі түрлі түрдегі түрмеде азаптауды кеңінен және жүйелі түрде қолданғаны туралы бұрынғы тұжырымын растады» делінген комиссия баяндамасында. 

Комиссия сонымен қатар ресейлік әскерилердің азаптау қолданғаны туралы жаңа дәлелдер тапты. Тергеген істер бойынша қылмыскерлер, ең алдымен, Украина билігіне ақпарат берді немесе Украина қарулы күштерін басқа жолмен қолдады деп күдіктенген ер адамдарды азаптады.

«Жәбірленуші және куәгерлер арқылы жүргізілген сұхбат Ресей билігінің мұндай жағдайда адамдық ар-намысты елемейтінін көрсетті. Куәгерлер азаптау жәбірленушінің өліміне әкелген, қатыгездікпен жасалған оқиғалар туралы хабарлады. Херсон облысындағы Беляевка ауылында жергілікті мектептегі қамаудағы азаптаудан кейін жәбірленушінің тыныс алуы нашарлаған, жазасын өтеушілер медициналық көмекке жүгінген. Алайда ресейлік әскери күштер медициналық көмек көрсетуден бас тартып, зардап шегуші бір сағатқа жетпей қайтыс болды» делінген хабарламада. 

Кейбір жағдайларда қатты ұрып-соғу, тұншықтырып өлтіру, кесу, жәбірленушінің басына оқ ату және қасақана кісі өлтірумен қатар жүретін жыныстық зорлық-зомбылық расталғаны нақтыланды. БҰҰ-ның мәліметінше, есепте сипатталған травматикалық тәжірибелердің құрбандардың физикалық және психикалық денсаулығына ауыр және ұзақ мерзімді салдары болады.

Комиссия кінәлілерді барлық жағдайда жәбірленушілердің құқықтарына толық құрметпен және қамқорлықпен жауапкершілікке тартудың маңыздылығын қайталайды. БҰҰ-ның Адам құқықтары жөніндегі кеңесі 2022 жылы Украинадағы құқық бұзушылықтарды тергеу жөніндегі тәуелсіз халықаралық комиссияның адам құқықтарының барлық болжамды бұзылуы мен теріс пайдаланылуын және халықаралық гуманитарлық құқықтың бұзылуын, сондай-ақ осыған байланысты қылмыстарды тергеу үшін құрылған.

Ресей Федерациясының Украинаға қарсы агрессиясы туралы комиссия тергеуінің толық есебі 2024 жылдың наурыз айында беріледі.