БҰҰ: Есірткінің жаңа түрлері нарықты жаулап барады

cover Фото: Pexels

Біріккен Ұлттар Ұйымы есірткі саудасындағы жаңа қауіпті үрдістер туралы дабыл қақты. Наркотрафикпен айналысатын топтар заманауи технологияларды және әлемдегі тұрақсыз жағдайды пайдаланып, нарыққа жаңа есірткі түрлерін белсенді түрде шығарып жатыр, деп хабарлайды Orda.kz.        

Бұл туралы БҰҰ-ның 2026 жылғы Дүниежүзілік есірткі туралы баяндамасында айтылған.

БҰҰ-ның Есірткі және қылмыс жөніндегі басқармасының (UNODC) атқарушы директоры Моника Джуманың айтуынша, соңғы жылдары бұрын-соңды болмаған көлемде жаңа есірткі түрлері пайда болған. Оның ішінде бұрынғыдан да күшті әрі аса қауіпті заттар бар.

«Біз нарықта жаңа есірткі түрлерінің бұрын-соңды болмаған өсімін көріп отырмыз. Ең алаңдатарлығы — олардың кейбірі бұрынғыдан да қауіпті әрі күшті», — деді Джума. 

Оның сөзінше, бұл үрдістің салдары қазірдің өзінде байқалып отыр. Миллиондаған адам мезгілсіз көз жұмып, қоғам денсаулығына орны толмас зиян келуде. Сонымен қатар есірткі айналымы экономикалық процестерді бұзып, тұрақсыздықты күшейтіп, зорлық-зомбылықтың артуына ықпал етеді.

БҰҰ өкілдері ұйымдасқан қылмыстық топтардың қызметін тоқтату бұрынғыдан да өзекті екенін атап өтті. Осыған байланысты алдын алу шараларын күшейту, ақпарат алмасуды арттыру, халықаралық операцияларды үйлестіру және емдеу мен профилактикаға инвестиция көлемін ұлғайту қажет екені айтылды.

Ұйымның бағалауынша, 2024 жылы әлемде 15 пен 64 жас аралығындағы 331 миллион адам есірткі қолданған. Бұл — жаһан халқының 6,2 пайызы. Соңғы он жылда есірткі тұтыну деңгейі 34 пайызға артқан.

Ең көп таралған есірткі ретінде каннабис көш бастап тұр — 2024 жылы оны 256 миллион адам қолданған. Одан кейінгі орындарда опиоидтар (63 млн), амфетаминдер (32 млн), кокаин (25 млн) және экстази (21 млн) бар.

Баяндамада каннабис өндірісі, тасымалы және қолданылуы соңғы жылдары айтарлықтай өзгергені атап өтілген. Бұл кейбір елдерде оны заңдастыру немесе қылмыстық жауапкершіліктен босату саясатымен байланысты болуы мүмкін. Соңғы он жылда каннабис қолданушылар саны 40 пайызға өсіп, 2024 жылы тәркіленген көлемі тарихи ең жоғары деңгейге жеткен.

Сонымен қатар заңсыз зат өндірушілер құқық қорғау органдарын айналып өту үшін жаңа синтетикалық есірткі түрлерін ойлап табуды жалғастырып жатыр. 2024 жылы тәркіленген есірткі түрлерінің саны 2000 жылдарға дейінгі кезеңмен салыстырғанда бес есе артқан.

Бұл деректер әлемдік қауымдастық үшін есірткіге қарсы күресті күшейтудің маңыздылығын тағы бір мәрте көрсетіп отыр.

Оқи отырыңыз:

Жаңалықтар

барлық жаңалықтар