«Астана LRT» ісі бойынша айыпталушы қысым көріп жатқанын айтты 

Astana LRT ісі бойынша айыпталушылардың бірі, «Arkan Pro» компаниясының бұрынғы иесі Дәурен Әбдіхамитов сот отырысында тағы бір айыпталушы Ұлықбек Ачиловты кінәсін мойындауға көндіруді сұрағанын айтты.

Елордада құрылысына миллиардтаған теңге құйылған «Астана LRT» компаниясының атышулы ісі бойынша сот процесі жүріп жатыр.  Сотталушылардан жауап алу кезінде «Arkan Pro» компаниясының бұрынғы қожайыны Дәурен Әбдіхамитов өзіне және басқа айыпталушыларға қысым жасалғанын айтты.

- Алғашында, мені 2020 жылдың 6 мамырында Алматыдан (Астанаға – ред.) әкеліп, уақытша ұстау изоляторына қамады.  7 мамырда мені тергеу изоляторынан Антикорға алып кетті.  Мені Қабдоллаға апарды (Шыңғыс Қабдолла – ол кезде «Антикор» төрағасының орынбасары – шамамен ред.), Перов те сонда (Сергей Перов – «Антикордың» екінші бөлімінің бастығы – шамамен ред.).  Қабдолла маған небәрі 1 млрд 100 миллион теңгені қайтару керектігін айтты, — деді сотта жауапкер.

Дәурен Әбдіхамитов бұдан кейін оны Сергей Перовтың кабинетіне апарғанын айтты.  Сотталушының айтуынша, ол бұл іске еш қатысы жоқтығын және «ешбір миллиардтан хабары жоқтығын» ашық айтқан.  Осыдан кейін Әбдіхамитов үйіне кеткен.

- 27 мамырда тергеуші мені жауап алуға шақырды, жауап алған соң басшылық мені тағы күтіп отырғанын айтты.  Адвокаттың қарсылығына қарамастан, мен Перовқа бардым.  Қайтадан репарация туралы айтты, бірақ қазір миллиард деген сөз жоқ.  Мен LRT жобаларына қатысым жоқ екенін тағы айттым, бірақ Перов Arkan Pro екі көлікті қылмыстық жолмен алғанын айтты.  Мен оларға заңды түрде компанияның пайдасына сатып алынғанын түсіндірдім.  Маған қатысты ҚР Қылмыстық кодексінің 65-бабы бойынша, егер өтемақы болса, қысқартылатынын айтты.  Бұған мен LRT-ге ешқандай қатысым жоқ екенін, сондықтан ақшаны қайтара алмайтынымды тағы да айттым.  Перов мені көндіре алмайтынын түсініп, мен үшін Ачиловпен тергеу изоляторында кездесу ұйымдастыратынын айтты.  Ал егер Ачилов шығынды өтесе, Ачилов екеумізге қатысты істі тоқтатады.  Құрметті сот, сіз қысымның орасан зор екенін түсінуіңіз керек.  Амал жоқ, мен Ачиловпен кездесуге келістім, – дейді сотталушы Әбдіхамитов.

Әбдіхамитовтың айтуынша, бірнеше күннен кейін тергеуші оған телефон соғып, тергеу изоляторына бару керектігін айтқан.  Ол адвокатына ескертпестен Ұлықбек Ачиловқа барған.  Әбдіхамитов оған Перовтың шартын беріп, оған Ачилов ұрлық жасамағанын және ештеңені қайтаруға ниетті еместігін үзілді-кесілді мәлімдеген.

4 маусым күні Әбдіхамитов қайтадан жауап алуға шақырылып, оған «кем дегенде 37 млн теңге – екі көліктің құнын» өтеу керектігі айтылған.  Сотталушының айтуынша, ол өзінің ЖШС-нің екі көлігін заңды түрде сатып алынғанына қарамастан, «соңынан қалса» беруге дайын екенін жазған.

Сот процесі жалғасуда.

Қазір LRT ісі бойынша айыпты алқада тоғыз адам отыр: бесеуі тергеу изоляторынан сотта сөйлеп жатыр.

 Еске салсақ, елордадағы LRT құрылысы сонау 2011 жылы басталып, аяқталмаған.  Астаналықтар құрылысы аяқталмаған жер үсті метрополитенін «жемқорлық ескерткіші» деп атайды.  Президент Қасым-Жомарт Тоқаев қаңтардағы Қазақстан халқына Жолдауында «LRT ел беделіне нұқсан келтіретін күрделі мәселеге айналды.  Жоба әу бастан қате болды және жемқорлықтың иісі шықты» деген.

 2021 жылдың мамырында сот Astana LRT ісі бойынша үкім шығарды.  Жеті айыпталушы 7 жылдан 10 жылға дейін бас бостандығынан айырылды.  Содан кейін қалалық сот үкімнің күшін жойды.  Басты сот талқылауын тағайындауға кедергі келтіретін елеулі бұзушылықтарды жою үшін іс прокурорға қайтарылды.

 Тергеушілердің мәліметінше, LRT құрылысы кезінде 5,8 млрд теңге ұрланған.  Қылмысты ұйымдастырушылар ретінде елорда әкімінің экс-орынбасары Қанат Сұлтанбеков пен «Астана LRT» компаниясының бұрынғы басқарма төрағасы Талғат Ардан саналады.  Екеуі де халықаралық іздеуде.  Соңғы мәлімет бойынша, Ардан Түркияда, Сұлтанбеков АҚШ-та жасырынып жүр.