Асанәлі Әшімов желтоқсаншыларды қалай «қаралады»?
Фото: әлеуметтік желіден
Журналист Асылхан Мамашұлы қалың көпшілікке 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасына арналған «Қилы кезең» жобасының екінші бөлімін ұсынды. Ол бұл шығарылымда желтоқсаншыларды айыптаған мәдениет өкілдерін жіпке тізді. Көтеріліске шыққан қазақ жастарын маскүнем мен нашақорға теңегендер қатарында танымал актер Асанәлі Әшімов, әнші Ермек Серкебаев, ақындар Ғафу Қайырбеков пен Қалижан Бекхожин бар, деп хабарлайды Orda.kz.
1986 жылы желтоқсан айының 21-і күні Вечерняя Алма-Ата газетіне «Бізге өте ауыр» («Нам горько») дейтін үндеу жарияланды. Үндеуде:
«Ұлтшыл пиғылдағы элементтердің айдап салуымен есірткі мен ішімдікке еліткен жастар қоғамдық тәртіпті өрескел бұзып, өрт қойып, қиратумен айналысты. Еш кінәсіз адамдарды ұрып-соқты» деп жазылған.

Сонымен қатар, желтоқсаншы жастардың артынан неше түрлі шым-шытырық жалған оқиғалар тараған. «1-Алматыда орыс балабақшаларындағы балаларды өртеп, қырып кетіпті» деген жалған ақпараттар желдей ескен. Тіпті бұл жаға ұстатар ақпараттар көшеде айқайлап айтылып, елді шошытқан.
Енді газет бетіндегі үндеуге қайта оралайық. Хатқа қол қойғандар:
Актер Асанәлі Әшімов, әнші Ермек Серкебаев, ақындар — Ғафу Қайырбеков пен Қалижан Бекхожин, академик Мұрат Айтхожин және Г.Диханбаева мен М.Ахметова деген екі жұмысшы. Хат иелері қазақ жастарының көтеріліске шыққан әрекетіне ұялып отырғандарын да жазған.

Айта кетейік, Дос Көшімнің сөзінше, ақын Қадыр Мырза Әли қол қоюдан бірден бас тартыпты.
Желтоқсан оқиғасына қатысқан саясаткер Дос Көшім сол кездері бұл үндеуді жасағандарға ашуланғанын жасырмады. Бұл үндеу 3 газетке жарияланыпты.
Асылхан Мамашұлының айтуынша, бірнеше жылдардан кейін үндеу авторларының бірі — Ғафу Қайырбеков ол хатты өзінің сыртынан жазып жібергенін, өзі қол қоймағанын айтып ақталған. Белгілі актер Асанәлі Әшімов те солай айтып басын ала қашыпты. Актер Дос Көшімге хабарласып, үндеу жарияланған уақытта басқа қалада болғанын айтқан. Сонымен қатар, «осы тақырыпта газет-журналдарда менің атымды жаза бересің» деп ренжіген.
«Қандайда бір оқиға не бастама пайда бола қалса, зиялы қауымның атынан үндеу жариялау Кеңес Үкіметінің дәстүрлі саясаты болатын», — деді Асылхан Мамашұлы.
Жаңалықтар
- Иранда бұрынғы ММА чемпионы тыңшылық жасады деген айыппен өлім жазасына кесілді
- Клиника марқұм депутат Ербол Айтуовтың ісіне байланысты тың деректермен бөлісті
- Тоқаев МАГАТЭ басшысына Иранның ядролық бағдарламасына қатысты мәселенің шешілуіне атсалысуға дайын екенін растады
- Қазақстанда зейнетақы есептеу коэффициенті 200%-ға дейін өсті
- Әл-Фараби даңғылындағы жол апаты: Полицейге қатысты тергеу аяқталды
- Тексеріс болады: Блогер Сәуле Базархан қайтыс болған клиникада 2020 жылы тағы бір жас әйел өмірімен қоштасқан
- Қазақстанда Ресей компаниялары көп пе, әлде Өзбекстан алда ма?
- Павлодар облысында 2 баллдық жер сілкінісі тіркелді, жедел штаб құрылды
- Биыл 3,9 миллион түлек мектеп бітірді, 13 175 оқушы «Алтын белгіге» үміткер
- Қандай мамандар сұраныста: Биылғы жылға арналған гранттар бөлінісі
- Шымкентте қылмыстық жолмен 500 миллионға жуық табыс тапқан 11 адамдық топ ұсталды
- 55 жастағы мұғалім 13,5 тонналық автобусты жалғыз сүйреп, екінші рет әлемдік рекорд орнатты
- 40 адамға дейінгі вагондар: Медеуде жаңа арқан жол пайда болады
- Айт қарсаңында құрбандық малы айтарлықтай қымбаттады
- Түркия полициясы Ердоғанның басты қарсыластарының штабын басып алды
- Regeneron ISEF 2026: Қазақстан оқушылары мараптақа ие болды
- Жұмбақ өлім: «Баламды қасақана өлтірді» — Ерзаттың анасы
- Астана қаласының әкімі президентке іске асырылып жатқан жұмыстар мен болашақ жоспары туралы баяндады
- Түрікменстанда жаһандық және өңірлік қатерлерге қарсы іс-қимыл талқыланды
- Ұлттық банк Ермек Серкебаевтың 100 жылдығына арнап коллекциялық монеталар шығарады