Украина мен АҚШ ақыры «сирек қазбалар келісімін» жасады

Өткен сәрсенбіде Вашингтонда Украина мен Америка келісімге қол қойды. Бұл жолы да бір алаңдаушылық сақталып: Украина соңғы сәтте мәмілені өзгертуді сұрады, деп хабарлайды Orda.kz.

Келісім Украинаны соғыстан кейінгі қалпына келтіру бойынша жобаларды қаржыландыру үшін арнайы қор құруды, сондай-ақ тау-кен өндіру және энергетика салаларына инвестиция тарту үшін жағдай жасауды көздейді. Келісім Киевтің келешекте Еуроодаққа қосылуына кедергі келтірмейді.

Украина вице-премьері Юлия Свириденко Facebook-тегі өзінің парақшасында келісімнің негізгі шарттарын баяндады, жазбадан қордың «50/50» қағидаты бойынша құрылғаны көрінеді. Украина мен АҚШ оны бірлесіп басқарады, тараптардың ешқайсысында дауыс беру құқығы басым болмайды.

Вице-министрдің айтуынша, қол қойылған келісімде Украинаның АҚШ алдындағы қандай да бір борыштық міндеттемелері туралы сөз жоқ.

«Біздің аумақтағы және осындағы сулардың барлық ресурстары Украинаға тиесілі. Дәл осы Украина мемлекеті қайда және не өндіру керектігін анықтайды. Жер қойнауы Украинаның меншігінде қалады», - деп нақтылады ол.

Сондай-ақ, келісім Украина конституциясына сәйкес келеді және «еуроинтеграция бағытын өзгертпейді».

Свириденко украиндық-америкалық қор жұмысының алғашқы 10 жылында оның табысы тек жаңа жобаларға немесе елді қайта құруға инвестицияланады деп күтеді.

Келісімнің мәтіні әлі жарияланбады.

Украина мен АҚШ өкілдері техникалық құжаттарға жұма күні қол қойды. Қол қою қарсаңында Украина келісімнің кейбір мақұлданып қойған тармақтарын қайта талқылауға тырысты. Басылым дереккөзінің мәліметінше, украиндықтар бірнеше тармақты, атап айтқанда, инвестициялық қорды басқару қағидаттарын, ашықтықты қамтамасыз ету тетігін және қаражат қозғалысын толық тіркеуді қамтамасыз ететін қадамдарды қайта қарастырғысы келді.

Ал Юлия Свириденко келісім түпкілікті мақұлданбаса, АҚШ-қа бармайтынын мәлімдеді.

Ақпан айында АҚШ Конгресінің делегациясы Мюнхен қауіпсіздік конференциясы барысында Украинаның минералдық ресурстарының 50 пайызына құқықты АҚШ-қа беру туралы келісімге қол қоюды ұсынды. Владимир Зеленский «сыпайы түрде бас тартты».

Одан кейін АҚШ Киевті пайдалы қазба туралы келісімнен бас тартса Starlink желісінен ажыратамыз деп қорқытты. 

Биылғы 11 наурыздағы АҚШ пен Украина өкілдері Владимир Зеленский мен Дональд Трамптың Вашингтондағы атышулы кездесуінен кейін де олар осы тақырып бойынша бірнеше рет кездесуге тырысқан болатын. 

Тіпті екі ел басшысының жанжалына байланысты АҚШ Украинаны қаржыландыруды тоқтататынын мәлімдеді.