Көрісу күні немесе Көрісу айт: Ұлттық дәстүрдің жаңғыруы

cover Фото: turkistan.today

Көрісу күні – қазақ халқының көнеден келе жатқан ұлттық мейрамы. Бұл күн жыл сайын 14 наурызда аталып өтеді және әсіресе Қазақстанның батыс өңірлерінде кеңінен тойланады. Көрісу – тек бір-бірімен сәлемдесіп, амандық сұрасу ғана емес, ата-бабадан қалған рухани байланыстарды нығайтатын ерекше дәстүр. Алайда, бүгінде бұл дәстүр еліміздің өзге өңірлерінде де танымал бола бастады. Бұл күн – тек амандасу рәсімі ғана емес, халықтың бір-бірімен бауырмалдығын арттыратын, жақындық пен татулықты нығайтатын мейрам.

Orda.kz мерекенің тарихы мен оның ерекшеліктерімен таныстырады.

Көрісу күнінің тарихы мен мәні

Көрісу күнінің тарихы тереңде жатыр. Кейбір зерттеушілер бұл дәстүрдің тамыры көне түркі дәуірінен бастау алады деп болжайды. Қазақ халқы үшін қыстан аман-есен шығу – үлкен қуаныш болған, сондықтан осы кезеңде адамдар бір-бірімен қауышып, жылы лебізін білдірген.

Бұл күннің тағы бір ерекшелігі – қазақ қоғамындағы үлкенге құрмет көрсету дәстүрінің жарқын көрінісі болуында. Кіші жастағы адамдар ауылдың, отбасының, әулеттің үлкендеріне арнайы барып, сәлем беріп, батасын алады. Бұл – тек әдептіліктің ғана емес, халықтың мызғымас салт-дәстүрінің белгісі.

Мерекенің ерекшеліктері

Көрісу күні таңертеңнен басталады. Адамдар бір-бірінің үйіне кіріп, қол алысып, төс қағыстырып амандасады. «Жаңа жасың құтты болсын!» деген ізгі тілектер айтылады. Қариялар ақ батасын беріп, жастарға өмірде сәттілік тілейді.

Бұл күннің тағы бір маңызды тұсы – адамдар бұрынғы реніштерді ұмытып, татуласады. Қазақта «Араздасқан ағайын татуласса – Көрісу күні» деген сөз бар. Демек, бұл күн тек мерекелік рәсім емес, адамдардың арасындағы қарым-қатынасты нығайтатын, көңілдерді табыстыратын маңызды дәстүр.

Көрісу күніне орай әр үйде мол дастархан жайылады. Дәстүрлі тағамдар дайындалады: қазы-қарта, жал-жая, бауырсақ, сары май, құрт, ірімшік қойылып, қазақтың ұлттық сусыны – қымыз бен шұбат ұсынылады. Бұл да мерекенің ажырамас бір бөлігі.

Көрісу күні неге наурыздың бастауы?

Фото: Ерлан Омар/ Egemen Qazaqstan

Кейбір зерттеушілер Көрісу күнін Наурыз мерекесінің алғашқы күні деп санайды. Өйткені дәл осы күні қазақ халқы қыс мезгілінен шығып, көктемді қарсы алған. Адамдар қыс бойы көріспеген туыстарымен, көршілерімен қауышып, ақ тілек айтқан. Бұл – табиғаттың жандануы ғана емес, адамдардың жүрегіне жылулық ұялататын күн.

Ежелгі сенімдер бойынша, Көрісу күні амандасып, қол алысқан жандарға жаңа жылда жақсылық еселеніп келеді. Қазақ халқы бұл күні әсіресе ата-аналар мен ақсақалдардың батасын алуға тырысқан. Өйткені қариялардың берген батасы – өмірдің мәні мен бағыты деп есептелген.

Бүгінгі көрісу күні: Ұлттық құндылықтың қайта жаңғыруы

Бүгінде Көрісу күні тек Батыс Қазақстан өңірлерінде ғана емес, еліміздің өзге аймақтарында да атап өтіле бастады. Әлеуметтік желілерде құттықтау жазбалары жиі жарияланып, адамдар бір-біріне жылы лебіздерін білдіруде. Бұл дәстүр мектептер мен университеттерде де насихатталып, жастардың ұлттық құндылықтарға деген қызығушылығын арттыруда.

Қазақ жастары бұл дәстүрді жаңғыртуға белсенді атсалысуда. Олар ата-әжелеріне, ауылдағы үлкендерге арнайы барып, сәлем беріп, бата алады. Бұл үрдіс тек қазақ мәдениетін ғана емес, жалпы адамгершілік қасиеттерді дәріптейді.

Кейбір өңірлерде Көрісу күніне байланысты арнайы шаралар өткізіліп, ұлттық ойындар ойнатылады, мәдени бағдарламалар ұйымдастырылады. Бұл – ұлттық дәстүрдің сақталып, ұрпақтан-ұрпаққа берілуінің жарқын көрінісі.

Көрісу күнінің болашағы

Көрісу күні тек өткеннің сарқыншағы емес, бұл – қазақ халқының бүгінгі және болашақтағы маңызды дәстүрлерінің бірі. Бұл күн – мейірімділік, достық, бауырмалдық мерекесі.

Ұрпақтар сабақтастығы үзілмеу үшін, бұл дәстүрді дәріптеу – әр қазақтың міндеті. Бүгінгі қоғамдағы өзгерістерге қарамастан, ұлттық құндылықтарымызды ұмытпау, оларды сақтап, келер ұрпаққа жеткізу – әрбір азаматтың парызы.

Көрісу күні тек батыс өңіріне ғана емес, бүкіл Қазақстанға ортақ мейрамға айналуы тиіс. Осы күнде әрбір қазақ өз жақындарына барып, сәлем беріп, жылы лебізін білдірсе, бұл дәстүр өзектілігін жоғалтпайды.

Қорытынды

Көрісу күні – халқымыздың бауырмалдық қасиетін айқындайтын, қазақтың ұлттық бірегейлігін көрсететін ерекше мереке. Бұл тек өткеннің сарқыншағы емес, қазіргі заманға сай жанданып келе жатқан салт-дәстүр.

Әрбір қазақ бұл күні жақындарына барып, сәлем беріп, шынайы ықыласпен құттықтаса, ұлттық дәстүріміз одан әрі нығайып, болашақ ұрпаққа аманат болып қала береді. Көрісу күні – қазақтың рухани жаңғыруының, өткенге құрметінің, болашаққа деген сенімінің символы.

Сіз де осы күні туған-туыстарыңызды құттықтап, дәстүрімізді дәріптеуге үлес қосыңыз!

Жаңалықтар

барлық жаңалықтар