Қазақстандықтардың айлығы ресми жалақыдан әлдеқайда төмен

Ұлттық статистика бюросы шын мәнінде қазақстандықтар қанша жалақы алатынын көрсетті, деп хабарлайды Orda.kz.

Energyprom.kz сарапшылары әр сферадағы айлықтарға шолу жасады. Ұлттық статистика бюросының деректері бойынша өткен жылдың үшінші тоқсанында экономиканың 16 саласының тоғызында орташа айлық жалақы республикалық деңгейден 390,3 мың теңгеге төмен болды.

Ең төменгі айлық көрсеткіші өнер мен ойын-сауық орталықтарында (267,2 мың). Білім саласында 272 мың теңге болса, ауыл шаруашылығында 283,8 мың теңге.

«Номиналды жалақы – бұл статистикалық көрсеткіш. Бұл жалпы жалақы қорын жұмысшылар санына бөлгендегі нәтиже. Шындыққа жақындайтын болсақ, модальды немесе ең жиі кездесетін жалақының көрсеткіші. Сонымен, өткен жылы модальды жалақы, ҰСБ есептеріне сәйкес, экономиканың барлық салаларында номиналды жалақыдан аз болды және 97,6 мың теңгені құрады», – деп мәлімдеді Energyprom.kz сарапшылары.

Ең төменгі номиналды жалақы мемлекеттік басқаруда 97,6 мың теңгені құраса, сараптамалық қызметте 117,5 мың теңге. Ал ауыл шарушылығында 148,8 мың теңгені құрайды.

Сонымен қатар, сарапшылар әртүрлі деңгейдегі мамандардың жалақысы арасындағы сәтсіздікті атап өтті. ҰСБ жыл сайынғы есебінде (соңғысы 2024 жылдың сәуірінде дайындалған) біліктілігі төмен жұмысшылардың жалақысы әдетте орташа деңгейден төмен екенін көруге болады. Қолөнершілер орташа жалақының шамамен 44%, қызмет көрсету және сату саласының қызметкерлері — 51%, әкімшілік саласындағы қызметкерлер — 76%, техника мамандары және өзге де көмекші жұмысшылар 84% алады.

Ортаңғы жалақыдан сәл көп алатындар кәсіби мамандар. Ал басшылардың жалақысы орташа деңгейден 63% жоғары.

«Төмен жалақыны тек біліктілігі төмен жұмысшылар ғана ала бермейді. ҰБС-ның 55 мың кәсібінің тізімінде біз өнеркәсіп, энергетика және ауыл шаруашылығы салаларында жалақысы төмен 10 лауазымды таңдадық. Бұл деректер химия өнеркәсібі кәсіпорнында инженер-зертханашы 95 мың теңге, автоэлектрик — 91,9 мың теңге, электр машиналары мен аппараттарының инженер-конструкторы — небәрі 110 мың теңге алатынын көрсетеді», деп мысал келтірді сарапшылар.

Энергетика саласында 100 мың теңгеге дейін жалақысы бар 100-ден астам кәсіп пен лауазым бар. Бұл тізімде диспетчерлер мен бақылаушылар ғана емес, жел электр қондырғыларын жөндеу жөніндегі электр слесарлары (96,5 мың теңге), Электромонтерлер (85 мың теңге), энергетиктер (90 мың теңге) бар.

Өткен жылдың қаңтар-қыркүйек айларында бұл көрсеткіш экономика бойынша орташа есеппен 17,3 % болды.Сауда (52,4%), тұру және тамақтану қызметтері (44,5%), құрылыс (32,3%) сияқты секторларда ең көп айналым байқалды. Білім беру (8,2 %), тау-кен өндіру өнеркәсібі (9,5 %), мемлекеттік басқару (11,3%) салаларындағы көрсеткіштер айтарлықтай төмен.